IWA 48:2024 คืออะไร กรอบการนำหลักการ ESG ไปปฏิบัติจาก ISO

ภาพปกบทความ IWA 48:2024 กรอบการนำหลักการ ESG ไปปฏิบัติ
สรุปสั้นก่อน
IWA 48:2024 คือ International Workshop Agreement ที่ ISO เผยแพร่เมื่อเดือนพฤศจิกายน 2024 ให้กรอบระดับสูงและชุดหลักการสำหรับการนำเรื่องสิ่งแวดล้อม สังคม และธรรมาภิบาล (environmental, social and governance หรือ ESG) ไปฝังไว้ในวัฒนธรรมองค์กร จุดที่ต้องเข้าใจตั้งแต่ต้นคือเอกสารนี้ ไม่ใช่กรอบการรายงาน และไม่ใช่มาตรฐานข้อกำหนดที่ใช้ตรวจรับรอง แต่เป็นแนวทางที่ออกแบบให้ทำงานร่วมกับกรอบการรายงานทั้งภาคสมัครใจและภาคบังคับที่มีอยู่แล้ว

ทำไม ISO ออกเอกสารแบบ IWA ไม่ใช่มาตรฐานเต็มรูปแบบ

International Workshop Agreement เป็นเอกสารที่พัฒนาผ่านการประชุมเชิงปฏิบัติการแบบเปิด ใช้เวลาสั้นกว่ากระบวนการมาตรฐานปกติ เหมาะกับหัวข้อที่ตลาดต้องการคำตอบเร็วและยังไม่ตกผลึกพอจะเป็นข้อกำหนด เรื่อง ESG อยู่ในสภาพนั้นพอดี เพราะแต่ละประเทศและแต่ละกรอบการรายงานใช้นิยามและวิธีวัดต่างกัน

สิ่งที่ IWA 48 พยายามทำจึงไม่ใช่การสร้างกรอบใหม่มาแข่ง แต่คือการวางหลักการร่วมที่ใช้เชื่อมกรอบต่าง ๆ เข้าด้วยกัน เพื่อให้การรายงาน ESG ทั่วโลกสอดคล้อง เปรียบเทียบกันได้ และเชื่อถือได้มากขึ้น

ขอบข่ายที่กว้างกว่าที่หลายคนคิด

เอกสารระบุไว้ชัดว่าใช้ได้กับองค์กรทุกประเภทและทุกขนาดทั่วโลก รวมถึงวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม และองค์กรในประเทศรายได้ต่ำถึงปานกลาง ประโยคนี้มีความหมายในทางปฏิบัติ เพราะกรอบการรายงาน ESG ที่ใช้กันอยู่มักออกแบบมาสำหรับบริษัทจดทะเบียนขนาดใหญ่ ทำให้ผู้ประกอบการขนาดกลางในไทยที่เป็นซัพพลายเออร์ให้บริษัทข้ามชาติหาจุดเริ่มต้นได้ยาก

อีกจุดที่ควรอ่านให้ครบคือเอกสารพูดถึงตัวชี้วัดผลการดำเนินงานหลัก (key performance indicators หรือ KPIs) ที่วัดได้ เพื่อใช้ประเมินระดับความสุกงอมของ ESG ในองค์กร แนวคิดเรื่องระดับความสุกงอมนี้ทำให้องค์กรที่เพิ่งเริ่มไม่ต้องรู้สึกว่าต้องทำครบทุกอย่างตั้งแต่ปีแรก

หลักการครอบคลุมหกข้อคือแกนของทั้งเล่ม

ข้อ 4.1 วางหลักการที่ต้องใช้ตลอดทั้งการนำไปปฏิบัติ การรายงาน และการประเมิน สรุปเป็นเจตนาได้ดังนี้

ความซื่อตรง คือการใช้จริยธรรมร่วม ความเป็นอิสระ ความเป็นกลาง ความเปิดเผยและโปร่งใสในทุกการตัดสินใจและการรายงานด้าน ESG พร้อมกลไกความรับผิดรับชอบที่ทำงานได้จริง

การมุ่งที่ผลลัพธ์ คือการชี้บ่ง ประเมิน และจัดการผลลัพธ์ทั้งทางตรงและทางอ้อม ทั้งเชิงกลยุทธ์และเชิงปฏิบัติการ รวมถึงผลที่ไม่ได้ตั้งใจให้เกิด ซึ่งเป็นคำที่กินความกว้างกว่าการรายงานเฉพาะสิ่งที่วางแผนไว้

ความเป็นธรรม คือการถ่วงดุลผลประโยชน์ของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียอย่างเป็นกลางเท่าที่ทำได้ โดยคำนึงถึงทั้งระยะสั้นและระยะยาว รวมถึงคนรุ่นถัดไป

ความเสี่ยงและโอกาส คือการผนวกการชี้บ่งและจัดการความเสี่ยงและโอกาสเข้าไปในกลยุทธ์และการปฏิบัติงาน ครอบคลุมตลอดห่วงโซ่คุณค่า

การอิงหลักฐาน คือการประเมินผลลัพธ์อย่างเป็นวิทยาศาสตร์หรือเชิงวิเคราะห์เท่าที่ทำได้ ด้วยหลักฐานที่เชื่อถือได้และทวนสอบได้

ความสุกงอม คือการปรับปรุงอย่างต่อเนื่องจนกระทั่ง ESG กลายเป็นค่านิยมหลักขององค์กร ไม่ใช่การทำครั้งเดียวจบเพื่อติ๊กช่องให้ครบ

กรณีสมมติ ผู้ผลิตชิ้นส่วนยานยนต์แห่งหนึ่งในระยอง (กรณีสมมติเพื่อประกอบคำอธิบาย) ถูกลูกค้าต่างประเทศขอข้อมูล ESG กะทันหัน จึงรวบรวมตัวเลขการใช้ไฟฟ้าและจำนวนชั่วโมงอบรมพนักงานส่งไปให้ตามที่ถูกถาม

ปีถัดมาลูกค้าถามคำถามชุดใหม่ องค์กรจึงต้องเริ่มรวบรวมใหม่อีกรอบ ทั้งที่ข้อมูลบางส่วนซ้ำกับปีก่อน

สิ่งที่หลักการเรื่องความสุกงอมชี้ให้เห็นคือปัญหาไม่ได้อยู่ที่ตัวเลข แต่อยู่ที่องค์กรยังไม่มีกระบวนการที่ผลิตข้อมูลเหล่านี้ออกมาเป็นปกติ การตอบแบบตั้งรับจึงทำให้ต้นทุนสูงขึ้นทุกปีโดยไม่สะสมเป็นความสามารถ

โครงสร้างของเอกสาร

ส่วน สาระโดยย่อ
ข้อ 4 หลักการและแนวปฏิบัติด้าน ESG ทั้งความเสี่ยงและโอกาส ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย สาระสำคัญ และกรอบการวัด KPI
ข้อ 5 มิติสิ่งแวดล้อม กรอบการดำเนินงานและ KPI
ข้อ 6 มิติสังคม กรอบการดำเนินงานและ KPI
ข้อ 7 มิติธรรมาภิบาล รวมถึงภาวะผู้นำ วัฒนธรรมองค์กร และการสื่อสารด้าน ESG
ข้อ 8 ความสอดคล้องตามกฎหมายและความสอดคล้องตามข้อกำหนด รวมถึงการตรวจสอบความสอดคล้อง
ข้อ 9 การรายงาน หลักการรายงาน และการให้ความเชื่อมั่น
ข้อ 10 การปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง

คำถามที่ควรตอบได้

  • องค์กรเข้าใจหรือไม่ว่า IWA 48 เป็นแนวทาง ไม่ใช่กรอบการรายงานและไม่ใช่ข้อกำหนดสำหรับการตรวจรับรอง (ที่มา ข้อ 1 ขอบข่าย)
  • หลักการครอบคลุมทั้งหกข้อถูกนำไปใช้ในการตัดสินใจจริงหรือไม่ (ที่มา ข้อ 4.1)
  • ข้อมูล ESG ที่ใช้อยู่มาจากกระบวนการปกติขององค์กร หรือรวบรวมเฉพาะตอนถูกถาม (ที่มา ข้อ 4.1 หลักความสุกงอม)
  • องค์กรวัดระดับความสุกงอมด้าน ESG ของตัวเองด้วยอะไร (ที่มา ข้อ 1 และข้อ 4.6)
  • กรอบการรายงานที่องค์กรใช้อยู่สอดรับกับหลักการเหล่านี้อย่างไร (ที่มา ข้อ 1)

บทความนี้เรียบเรียงขึ้นด้วยถ้อยคำของผู้เรียบเรียงเพื่ออธิบายและตีความข้อกำหนด ไม่ใช่การแปลหรือทำซ้ำเนื้อหาของมาตรฐาน ตัวอย่างทั้งหมดเป็นกรณีสมมติเพื่อประกอบคำอธิบาย การนำไปใช้จริงให้ยึดตัวมาตรฐานฉบับจริงเป็นหลัก

หลักสูตรฝึกอบรมด้านความยั่งยืนและระบบบริหาร

Equal Assurance (Thailand) Ltd. เป็นหน่วยรับรองระบบและผู้ให้บริการฝึกอบรม เปิดหลักสูตรทั้งแบบ Public และ In-house สอนเป็นภาษาไทยและอังกฤษ

ดูตารางอบรม   สอบถามรายละเอียด

ติดตามบทความและตารางอบรมใหม่ ๆ ได้ที่เพจ Facebook ของ EQA Thailand

ติดตามเพจ EQA Thailand