ระบบ ISO9001 ทำเองได้ ตอนที่ 16 กระบวนการหลัก การควบคุมวัตถุดิบ, สินค้า และการจัดส่ง

ระบบ ISO9001 ทำเองได้

ตอนที่ 16 กระบวนการหลัก การควบคุมวัตถุดิบ, สินค้า และการจัดส่ง (Inventory control and Delivery)

โรงงานหรือบริษัท ที่มีการผลิตสินค้า ส่วนใหญ่จะมีการสั่งซื้อวัตถุดิบนำมาใช้ในการผลิต ระหว่างรอเข้าสู่กระบวนการผลิต ต้องมีการจัดเก็บวัตถุดิบให้เหมาะสมกับลักษณะของแต่ละวัตถุดิบนั้นๆ ลักษณะการออกแบบพื้นที่การจัดเก็บต้องเหมาะสมกับวัตถุดิบที่จะทำการจัดเก็บ เพื่อให้คงสภาพ ป้องกันการเสียหายระหว่างการจัดเก็บ เช่น ป้องกันการปนเปื้อน, การเสียหายจากการสภาพแวดล้อม อุณหภูมิ, แสงแดด ฯลฯ และควบคุมปริมาณให้ถูกต้อง เพื่อให้ไม่ให้เกิดการสูญหาย และไม่เกิดความผิดพลาดของปริมาณที่จัดเก็บ ซึ่งอาจเกิดผลกระทบต่อกระบวนการผลิต เช่น ทำให้วัตถุดิบไม่เพียงพอต่อการผลิต เนื่องจากวัตถุดิบจริงน้อยกว่าตัวเลขที่ควบคุม

เช่นเดียวกัน การจัดเก็บระหว่างการผลิต (WIP) และสินค้าสำเร็จรูปก็อาศัยหลักการเดียวกัน ต้องควบคุมทั้งคุณภาพ และปริมาณให้อยู่มาตรฐานที่กำหนด ในการควบคุมบางผลิตภัณฑ์อาจจะต้องมีการควบคุมเพิ่มเติม เช่น First In – First Out (FIFO) มาก่อนใช้ก่อน เพื่อให้มั่นใจถึงคุณภาพ และไม่หมดอายุก่อนกำหนด

ในการควบคุมปริมาณให้ถูกต้อง โดยทั่วไปจะใช้ Stock card (บัญชีควบคุมสต๊อก) ซึ่งอาจใช้ควบคู่กับการใช้ใบเบิกเป็นหลักฐานยืนยันการวัตถุดิบหรือสินค้าออก หากมีการใช้โปรแกรมสำเร็จรูปช่วยจะทำให้สะดวกมากขึ้น เช่น โปรแกรม ERP ไม่ว่าจะเป็น SAP, Oracle, Express ฯลฯ แต่ก็ต้องระวังเรื่องของการอัพเดทอย่างสม่ำเสมอและทันท่วงทีให้เกิดความถูกต้องและทันสมัยในการใช้งานด้วย

ส่วนของการจัดส่ง กระบวนการต้องมีการวางแผนการจัดส่งให้สอดคล้องกับความต้องการของลูกค้า ซึ่งในการจัดส่งมีทั้งแบบที่องค์กรดำเนินการจัดส่งให้ลูกค้าเอง หรือลูกค้าจัดรถมารับ เช่น แบบ Milk run เป็นต้น หากดำเนินการโดยองค์กรเองต้องมั่นใจว่าในการควบคุมการจัดส่งไม่ให้เกิดความเสียหาย ด้วยการควบคุมบรรจุภัณฑ์ให้เหมาะสม เป็นไปตามมาตรฐานบรรจุภัณฑ์ (Packing standard) ที่ได้มีการออกแบบและทดลองใช้ยืนยันว่าเหมาะสมไม่ให้เกิดความเสียหาย

กรณีที่มีการใช้รถขนส่งจากภายนอก อย่าลืมเรื่องของการควบคุมผู้ให้บริการภายนอก ให้มีการคัดเลือก, ประเมินผลการดำเนินงานด้วย

สำหรับตัวอย่างของเอกสาร สามารถดูได้ดังตัวอย่างแนบครับ สามารถนำไปปรับใช้ได้ตามสะดวก ไม่ว่ากัน หากมีข้อสงสัยก็สามารถสอบถามได้ทางอีเมล์ หรือทางไลน์ของบริษัทฯ เราได้เลยครับ

>> ตัวอย่างระเบียบปฏิบัติ การควบคุมวัตถุดิบและสินค้าคงคลัง <<

ปรับปรุงไฟล์ตัวอย่าง ก.ย. 2026: เปลี่ยนเป็นไฟล์ .docx และอ้างอิงข้อกำหนด ISO 9001:2026

ตอนหน้า ตอนที่ 17 เป็นเรื่องของกระบวนการสนับสนุน การสรรหาและฝึกอบรมครับ

#ISO9001ทำเองได้, #ISO9001:2026, #WarehouseManagement