ISO 22002-1:2025 เปลี่ยนโครงสร้างใหม่ ทำไมต้องใช้คู่กับ ISO 22002-100

เล่มเดียวไม่พออีกต่อไป

ขอบข่ายของ ISO 22002-1:2025 ระบุว่าเอกสารนี้กำหนดข้อกำหนดสำหรับการจัดทำ นำไปปฏิบัติ และคงไว้ซึ่งโปรแกรมพื้นฐาน เพื่อควบคุมอันตรายด้านความปลอดภัยอาหารในการผลิตอาหาร โดยระบุชัดว่าเป็นการใช้ร่วมกับ ISO 22002-100 และเอกสารนี้ใช้ได้กับทุกองค์กรไม่ว่าจะมีขนาดหรือความซับซ้อนเพียงใด แต่ไม่ใช้กับส่วนอื่นของห่วงโซ่อุปทานอาหาร

ในทางปฏิบัติ โครงสร้างแบบนี้แปลว่า ISO 22002-100 ทำหน้าที่เป็นฐานร่วมสำหรับห่วงโซ่อาหาร อาหารสัตว์ และบรรจุภัณฑ์ ส่วน ISO 22002-1 เก็บเฉพาะเรื่องที่จำเพาะกับการผลิตอาหารจริง ๆ เอาไว้ วิธีอ่านที่ถูกต้องจึงเป็นการอ่านสองเล่มคู่กันทีละข้อ ไม่ใช่อ่านเล่มใดเล่มหนึ่งจบแล้วถือว่าเข้าใจครบ

ข้อไหนที่เล่มนี้ยังเขียนเอง

เมื่อไล่ดูทั้งเล่มจะเห็นรูปแบบชัดเจน ข้อที่เป็นเรื่องกายภาพของอาคาร สถานที่ สาธารณูปโภคทั่วไป การควบคุมสัตว์พาหะ การจัดการของเสีย ความเหมาะสมของเครื่องมือ การจัดเก็บและขนส่ง สุขลักษณะส่วนบุคคล การป้องกันการก่อวินาศกรรมอาหารและการฉ้อฉลอาหาร ล้วนอ้างไปที่ ISO 22002-100

ส่วนที่ ISO 22002-1:2025 ยังเขียนข้อกำหนดของตัวเองไว้ คือกลุ่มที่จำเพาะกับการผลิตอาหารและมีรายละเอียดทางเทคนิคสูง

สิ่งที่ควรทำก่อนเริ่มปรับระบบ

ขั้นแรกคือจัดหาเอกสารให้ครบทั้งสองเล่มและกำหนดผู้รับผิดชอบว่าใครถือเล่มใด ขั้นที่สองคือทำตารางเทียบข้อระหว่างสองเล่ม เพื่อให้ทีมรู้ว่าข้อใดต้องไปอ่านที่ไหน ขั้นที่สามคือทบทวนคู่มือโปรแกรมพื้นฐานเดิมว่าข้อความที่เขียนไว้ยังตอบข้อกำหนดที่ย้ายไปอยู่อีกเล่มได้หรือไม่

อีกเรื่องที่ควรวางแผนตั้งแต่ต้นคือการยกเว้นข้อกำหนด เอกสารเปิดช่องให้ยกเว้นได้ แต่ต้องมีเหตุผลสนับสนุนที่เพียงพอ และต้องแสดงได้ว่าการยกเว้นนั้นไม่ส่งผลเสียต่อความปลอดภัยอาหาร การยกเว้นโดยไม่มีเหตุผลบันทึกไว้จึงเป็นจุดที่ถูกตั้งคำถามได้ทันที

ผลต่อโรงงานที่ทำ FSSC 22000

สำหรับโรงงานที่ใช้ ISO 22002-1 เป็นส่วนหนึ่งของโครงการรับรอง การเปลี่ยนฉบับหมายถึงต้องตรวจสอบว่าเอกสารอ้างอิงในระบบของตัวเองชี้ไปที่ฉบับใด และต้องปรับให้ตรงกับที่โครงการรับรองกำหนด รวมถึงต้องเผื่อเวลาสำหรับการอบรมทีมใหม่ เพราะโครงสร้างเอกสารเปลี่ยนไปจากเดิมพอสมควร

อ่านเรื่องความสัมพันธ์ระหว่างสองบทของ Codex ที่เป็นรากของโปรแกรมพื้นฐานได้ที่บทความ GHPs กับ HACCP สัมพันธ์กันอย่างไร

คำถามที่ควรตอบได้

• องค์กรมีเอกสารครบทั้ง ISO 22002-1:2025 และ ISO 22002-100 หรือไม่ (ที่มา ข้อ 1 และข้อ 2)
• คู่มือโปรแกรมพื้นฐานของเราตอบข้อกำหนดที่อยู่ในเล่ม 22002-100 ได้ครบหรือไม่ (ที่มา ข้อ 1)
• มีตารางเทียบข้อระหว่างสองเล่มให้ทีมใช้อ้างอิงหรือไม่ (ที่มา ข้อ 2)
• ข้อกำหนดใดที่องค์กรยกเว้น และมีเหตุผลสนับสนุนบันทึกไว้หรือไม่ (ที่มา ข้อ 1)
• เอกสารอ้างอิงในระบบชี้ไปที่ฉบับปีใด และตรงกับที่โครงการรับรองกำหนดหรือไม่ (ที่มา ข้อ 2)

บทความนี้เรียบเรียงขึ้นด้วยถ้อยคำของผู้เรียบเรียงเพื่ออธิบายและตีความข้อกำหนด ไม่ใช่การแปลหรือทำซ้ำเนื้อหาของมาตรฐาน ตัวอย่างทั้งหมดเป็นกรณีสมมติเพื่อประกอบคำอธิบาย การนำไปใช้จริงให้ยึดตัวมาตรฐานฉบับจริงเป็นหลัก